| सांगली समाचार वृत्त |
वॉशिंग्टन - दि.३ एप्रिल २०२५
अमेरिकेने भारतीय कृषी उत्पादनांवरील आयात शुल्क 100% ने वाढवण्याचा निर्णय घेतला असून, यामुळे महाराष्ट्रातील शेतकरी आणि निर्यातदारांवर मोठा आर्थिक परिणाम होण्याची शक्यता आहे. अमेरिकेचे माजी राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी 'रेसिप्रोकल टॅरिफ' धोरणाची घोषणा केल्यानंतर हा निर्णय जाहीर करण्यात आला.
भारतीय कृषी निर्यातीला मोठा फटका
हा नव्याने लादलेला कर 2 एप्रिलपासून लागू होणार आहे, त्यामुळे भारतीय कृषी उत्पादनांच्या निर्यातीवर तात्काळ परिणाम दिसून येईल. व्हाइट हाऊसच्या प्रवक्त्या कॅरोलिन लिव्हिट यांनी सांगितले की, इतर देशांनी अमेरिकन उत्पादनांवर मोठ्या प्रमाणात कर लावल्यामुळे अमेरिकी उत्पादकांना आर्थिक फटका बसत आहे. त्यामुळे अमेरिकेने आपल्या स्थानिक उद्योगांचे रक्षण करण्यासाठी कठोर पावले उचलली आहेत.
त्यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, युरोपियन युनियनने अमेरिकन दुग्धजन्य पदार्थांवर 50% शुल्क, जपानने तांदळावर 700% शुल्क, भारताने काही कृषी उत्पादनांवर 100% शुल्क आणि कॅनडाने अमेरिकन लोणी व चीजवर 300% शुल्क लावला आहे. परिणामी, अमेरिकन उत्पादकांसाठी जागतिक बाजारपेठेत स्पर्धा करणे कठीण झाले आहे.
महाराष्ट्रातील शेती व्यवसायावर परिणाम
महाराष्ट्र हे भारतातील एक प्रमुख कृषी उत्पादन करणारे राज्य असून, येथे मोठ्या प्रमाणावर द्राक्ष, बेदाणा, डाळिंब, संत्री, ऊस, कांदा आणि कापसाचे उत्पादन घेतले जाते. यातील द्राक्ष आणि बेदाण्याची अमेरिकन बाजारपेठेत मोठी मागणी आहे.
नव्या कर धोरणामुळे अमेरिकेत या उत्पादनांचे दर वाढतील, परिणामी निर्यातीत घट होईल. यामुळे उत्पादक आणि शेतकऱ्यांना मोठा आर्थिक फटका बसण्याची शक्यता आहे. निर्यातीत घट झाल्यास हे उत्पादन मोठ्या प्रमाणात देशांतर्गत बाजारात शिल्लक राहील, परिणामी स्थानिक बाजारातील किमतीत मोठ्या चढ-उतारांची शक्यता आहे. विशेषतः कांदा आणि द्राक्ष यासारख्या पिकांच्या दरात मोठी घसरण होऊ शकते, ज्याचा थेट परिणाम शेतकऱ्यांच्या उत्पन्नावर होईल.
कापूस उत्पादकांवर संकट
विदर्भ आणि मराठवाडा हे राज्यातील प्रमुख कापूस उत्पादन करणारे भाग आहेत. अमेरिकेने भारतीय कापसाच्या आयातीवर निर्बंध आणल्यास कापसाच्या दरात मोठी घट होऊ शकते. आधीच आर्थिक संकटात सापडलेल्या शेतकऱ्यांसाठी ही परिस्थिती आणखी आव्हानात्मक ठरू शकते.
व्यापार युद्धाची शक्यता
भारताने देखील प्रत्युत्तरादाखल अमेरिकन कृषी उत्पादनांवर 100% शुल्क लावल्याने दोन्ही देशांमध्ये व्यापार तणाव निर्माण होण्याची शक्यता आहे. जागतिक व्यापार संघटना (WTO) या परिस्थितीवर बारकाईने लक्ष ठेवून आहे.
जर भारत आणि अमेरिकेतील व्यापार संघर्ष वाढला, तर याचा परिणाम केवळ या दोन देशांपुरता मर्यादित राहणार नाही, तर संपूर्ण जागतिक अर्थव्यवस्थेवरही त्याचे परिणाम दिसून येऊ शकतात. महाराष्ट्रातील शेतकरी आणि कृषी उत्पादन निर्यातदार या बदलांवर लक्ष ठेऊन आहेत, कारण या निर्णयामुळे त्यांना मोठ्या आर्थिक आव्हानाला सामोरे जावे लागू शकते.
आगामी काळ निर्णायक ठरणार
पुढील काही आठवड्यांत भारत आणि अमेरिकेतील व्यापार धोरणांमध्ये कोणते बदल होतात, यावर संपूर्ण कृषी क्षेत्राचे भवितव्य अवलंबून असेल. शेतकरी आणि निर्यातदारांसाठी हा काळ अत्यंत महत्त्वाचा ठरणार आहे.